1. Greenwashing là gì?
Greenwashing là việc truyền thông, quảng bá hoặc gắn nhãn “xanh”, “bền vững” cho sản phẩm, vật liệu hoặc công trình không dựa trên cơ sở thực chất, hoặc chỉ phản ánh một phần rất nhỏ của tổng thể tác động môi trường. Trong ngành xây dựng, greenwashing khiến khái niệm xây dựng xanh bị hiểu sai và mất giá trị.

2. Vì sao greenwashing dễ xảy ra trong ngành xây dựng?
Ngành xây dựng có chuỗi giá trị phức tạp, nhiều hạng mục kỹ thuật khó kiểm chứng ngay bằng mắt thường. Điều này tạo điều kiện cho việc:
- Nhấn mạnh một yếu tố “xanh” nhỏ lẻ
- Bỏ qua các tác động lớn hơn trong vòng đời công trình
- Sử dụng thuật ngữ “xanh” như công cụ marketing thay vì tiêu chuẩn kỹ thuật

3. Các biểu hiện phổ biến của greenwashing trong xây dựng
Một số biểu hiện thường gặp gồm:
- Gắn nhãn “vật liệu xanh” nhưng không có tiêu chí đánh giá rõ ràng
- Chỉ tập trung vào hình thức hoặc thiết bị tiết kiệm năng lượng, bỏ qua chất lượng vật liệu và thi công
- Truyền thông “công trình xanh” nhưng không xem xét hiệu quả vận hành và bảo trì dài hạn
- Lạm dụng chứng nhận hoặc thuật ngữ kỹ thuật mà không hiểu đúng bản chất

4. Greenwashing khác gì với xây dựng xanh thực chất?
Xây dựng xanh thực chất dựa trên tư duy hệ thống, áp dụng đồng bộ các tiêu chí từ thiết kế, vật liệu, thi công đến vận hành. Ngược lại, greenwashing chỉ tập trung vào một vài điểm dễ truyền thông, trong khi bỏ qua các yếu tố cốt lõi quyết định độ bền và hiệu quả dài hạn của công trình.

5. Hệ quả của greenwashing đối với công trình và thị trường
Greenwashing có thể dẫn đến:
- Công trình xuống cấp sớm, phát sinh sửa chữa
- Lãng phí tài nguyên và chi phí xã hội
- Mất niềm tin của khách hàng và đối tác
- Làm suy giảm uy tín của khái niệm “xây dựng xanh”

6. Vai trò của tiêu chí và chứng nhận trong việc hạn chế greenwashing
Các tiêu chí công trình xanh và hệ thống chứng nhận giúp tạo khung tham chiếu khách quan, giảm nguy cơ greenwashing. Tuy nhiên, chứng nhận chỉ có ý nghĩa khi được áp dụng đúng và không mang tính hình thức.

7. Cách tiếp cận để tránh greenwashing trong xây dựng
Để tránh greenwashing, các bên liên quan cần:
- Hiểu đúng khái niệm xây dựng xanh
- Áp dụng tư duy vòng đời công trình
- Minh bạch thông tin kỹ thuật và hướng dẫn sử dụng
- Đặt chất lượng và độ bền lên hàng đầu

8. Góc nhìn từ BUMATECH
BUMATECH tiếp cận xây dựng xanh dựa trên giá trị thực chất, tập trung vào chất lượng vật liệu, kỹ thuật thi công và hiệu quả dài hạn, thay vì sử dụng khái niệm “xanh” như một công cụ truyền thông đơn thuần.

9. Kết luận
Greenwashing làm méo mó giá trị của xây dựng xanh và gây tổn hại lâu dài cho thị trường. Nhận diện và tránh greenwashing là điều kiện cần thiết để xây dựng bền vững được triển khai đúng hướng và có ý nghĩa thực tiễn.